Η ιστορική διαδρομή και τα θαύματα της Αγίας Ζώνης της Παναγίας
Από τα Ιεροσόλυμα και την Κωνσταντινούπολη έως τη Μονή Βατοπαιδίου, το κειμήλιο της Θεοτόκου συνδέεται με πλήθος μαρτυριών θεραπειών και τεκνοποιήσεων.
Η Αγία Ζώνη της Παναγίας, το μοναδικό σωζόμενο κειμήλιο από την επίγεια ζωή της Θεοτόκου, φυλάσσεται στην Ιερά Μονή Βατοπαιδίου του Αγίου Όρους. Στο ιστορικό αρχείο της Μονής καταγράφονται πλήθος θαυμάτων, από την εποχή της Τουρκοκρατίας έως τις ημέρες μας. Το κειμήλιο έχει θαυματουργήσει σε άτεκνα ζευγάρια, καρκινοπαθείς και ανθρώπους που αντιμετωπίζουν σοβαρές δοκιμασίες υγείας.
Η Αγία Ζώνη μεταφερόταν ανέκαθεν εκτός Αγίου Όρους για προσκύνηση των πιστών. Στα χρόνια της Τουρκοκρατίας οι Βατοπαιδινοί μοναχοί πραγματοποιούσαν περιοδείες σε Μακεδονία, Θράκη, Κωνσταντινούπολη, Μικρά Ασία και Κρήτη για τον αγιασμό και τη στήριξη του υπόδουλου ελληνισμού. Τα αιτήματα μεταφοράς του κειμηλίου συνδέονταν συχνά με επιδημίες, κυρίως πανώλης και χολέρας, καθώς και με καταστροφές καλλιεργειών από ακρίδες· ακόμη και ο Σουλτάνος είχε ζητήσει τη μεταφορά της σε περιόδους σοβαρού κινδύνου.
Αξίζουν να αναφερθούν δύο χαρακτηριστικά ιστορικά περιστατικά. Το 1864, όταν η Αγία Ζώνη βρισκόταν στην Κωνσταντινούπολη λόγω επιδημίας χολέρας, ένας κάτοικος του Γαλατά ζήτησε να μεταφερθεί στο σπίτι του για τον ετοιμοθάνατο γιο του, ο οποίος, σύμφωνα με τη διήγηση, ανέκαμψε μόλις τοποθετήθηκε πάνω του το κειμήλιο. Το 1894, κατά την επίσκεψη της Αγίας Ζώνης στη Μάδυτο της Μικράς Ασίας για την αντιμετώπιση καταστροφής από ακρίδες, ο συνοδός της Γέρων Αρκάδιος ο Βατοπαιδινός περιέγραψε ότι νέφος ακρίδων έπεσε στη θάλασσα γύρω από το πλοίο καθώς αυτό πλησίαζε στο λιμάνι.
Σύμφωνα με την παράδοση, η Τιμία Ζώνη φτιάχτηκε από τρίχες καμήλας από την ίδια την Παναγία και παραδόθηκε στον απόστολο Θωμά κατά τη Μετάστασή της. Φυλασσόταν στα Ιεροσόλυμα και στα τέλη του 4ου αιώνα μεταφέρθηκε από τον αυτοκράτορα Αρκάδιο στην Κωνσταντινούπολη, ενώ τον 9ο αιώνα, επί Λέοντος Ϛ΄ του Σοφού, η αυτοκράτειρα Ζωή την κέντησε με χρυσή κλωστή αφού θεραπεύτηκε χάρη σε αυτήν. Στη συνέχεια το κειμήλιο δωρήθηκε στη Μονή Βατοπαιδίου με δύο ξεχωριστές πράξεις, χωρίς προηγούμενη συνεννόηση: από τον αυτοκράτορα Ιωάννη ΣΤ΄ Καντακουζηνό τον 14ο αιώνα και από τον κνέζη της Σερβίας Λάζαρο τον Α΄, ο οποίος χάρισε παράλληλα και τμήμα του Τιμίου Σταυρού.
Στη Μονή διατηρείται παράδοση χορήγησης σε προσκυνητές τεμαχίων κορδέλας που έχει ευλογηθεί με την Αγία Ζώνη, με την οποία, όπως αναφέρεται, έχουν καταγραφεί θεραπείες στειρώσεως και ανίατων ασθενειών. Υπάρχει επίσης μαρτυρία οικογένειας από το 1994, όπου γιος με σπάνια διάγνωση θρομβοπενικής πορφύρας ανέκαμψε πλήρως την ημέρα της εορτής της Αγίας Ζώνης, καθώς και περιστατικό πιστού που ανέκτησε την όσφρηση, την οποία είχε χάσει για δέκα χρόνια, μόλις προσκύνησε το κειμήλιο στην Αθήνα.
Ο πρωτοπρεσβύτερος π. Ελευθέριος Κουτσαυτάκης, προϊστάμενος του Μητροπολιτικού Ναού Αγίου Γεωργίου Νεαπόλεως, κατέγραψε τον Μάρτιο του 2015 ότι το θαύμα της Τιμίας Ζώνης χάρισε στην οικογένειά του τρία τέκνα, λύνοντας πρόβλημα τεκνοποίησης. Το 2012 η οικογένεια Μαρτυγάκη από την Αμμουλιανή Χαλκιδικής ενημέρωσε τη Μονή για διπλό θαύμα: γέννηση υγιούς βρέφους παρά την πρόωρη έναρξη τοκετού στον πέμπτο μήνα κύησης το 2011, και επιτυχή αφαίρεση όγκου εγκεφάλου στο μεγαλύτερο παιδί το 2013, ενώ και στις δύο περιπτώσεις χρησιμοποιήθηκε η ευλογημένη κορδέλα.
Στο βιβλίο «Θαύματα της Αγίας Ζώνης» που εξέδωσε η Μονή Βατοπαιδίου καταγράφονται επιπλέον μαρτυρίες πιστών από τη Ρουμανία μεταξύ 2001 και 2002, από πόλεις όπως το Μπρασόβ, η Κιτίλα, η Οράντεα, το Βουκουρέστι, η Κραϊόβα, το Ιάσιο, η Τούλτσεα και το Μπουζέου. Οι μαρτυρίες αναφέρονται σε ανάρρωση από εγκεφαλικό επεισόδιο, αφαίρεση όγκου εγκεφάλου, καρκίνο μαστού, τραυματισμό από τροχαίο και χρόνιες ασθένειες, με κοινό στοιχείο τη χρήση ευλογημένης κορδέλας ή λαδιού από εικόνες που απέστειλε η Μονή.
Ο Αγιαζωνίτης Γέρων Αρκάδιος ο Βατοπαιδινός είχε επισημάνει πως αν οι κατά καιρούς συνοδοί του κειμηλίου κατέγραφαν όλα τα θαύματα, θα υπήρχαν σήμερα πολλοί κώδικες γεμάτοι διηγήσεις. Πέρα από τη θαυματουργική διάσταση, η ζώνη φέρει και συμβολικό νόημα στην Παλαιά και την Καινή Διαθήκη, ως σύμβολο σωφροσύνης, υπακοής και πνευματικής ετοιμότητας.
Δεν είναι η πρώτη φορά που κομμάτια του ιερού κειμηλίου φτάνουν σε ασθενείς εκτός Αγίου Όρους· πρόσφατα τα φώτα έπεσαν στη διανομή κορδελών από την Αγία Ζώνη σε ογκολογικούς ασθενείς.
