Το παιδί μου δεν θέλει να έρθει στην εκκλησία. Να το πιέσω;
Συνηθισμένο πρόβλημα πολλών οικογενειών. Πότε η επιμονή των γονιών γίνεται πίεση; Τι είπαν οι Άγιοι για την ανατροφή των παιδιών και τον σεβασμό στην προσωπικότητά τους;
Μαμά, αν με πας με το ζόρι στην εκκλησία, θα αγαπήσω τον Χριστό;
«Σήκω, είναι Κυριακή. Θα πάμε στην εκκλησία!»
«Δεν θέλω, μαμά. Νυστάζω».
«Δεν με νοιάζει τι θέλεις. Όσο μένεις σε αυτό το σπίτι, θα κάνεις αυτό που σου λέω».
Κάπως έτσι αρχίζει η Κυριακή σε ορισμένα σπίτια. Το παιδί σηκώνεται με το ζόρι, ντύνεται με γκρίνια και μπαίνει στο αυτοκίνητο με κατεβασμένο το κεφάλι. Η μητέρα είναι εκνευρισμένη, ο πατέρας φωνάζει γιατί άργησαν και όλοι μαζί ξεκινούν για την εκκλησία.
Πηγαίνουν, δηλαδή, να ακούσουν για την αγάπη, αφού πρώτα έχουν μαλώσει για τα καλά.
Στον δρόμο συνεχίζεται το μάθημα της χριστιανικής αγωγής.
«Θα καθίσεις ήσυχα, δεν θα μιλάς, δεν θα κουνιέσαι και πρόσεξε μη μας κάνεις ρεζίλι».
Το παιδί δεν ξέρει ακόμη τι είναι η Θεία Λειτουργία. Έμαθε όμως πολύ καλά τι σημαίνει να φοβάται μήπως κάνει κάτι λάθος μέσα στον ναό.
Και όταν κάποια στιγμή ρωτήσει γιατί πρέπει να πηγαίνει στην εκκλησία, η απάντηση είναι έτοιμη.
«Γιατί έτσι πρέπει!»
Πολύ ωραία εξήγηση. Σχεδόν θεολογική.
Μόνο που υπάρχει ένα μικρό πρόβλημα. Ο Χριστός δεν είπε «αφήστε τα παιδιά να έρθουν κοντά μου, αλλά πρώτα μαλώστε τα για να καταλάβουν».
Είπε: «Ἄφετε τὰ παιδία ἔρχεσθαι πρός με» (Μάρκ. 10,14).
Και το «αφήστε» έχει μεγάλη σημασία.
Δεν σημαίνει πως οι γονείς δεν πρέπει να καθοδηγούν τα παιδιά τους. Σημαίνει όμως πως άλλο πράγμα είναι να παίρνεις ένα παιδί από το χέρι και να του δείχνεις τον δρόμο και άλλο να το σέρνεις σε αυτόν.
Ας σκεφτούμε κάτι απλό.
Αν κάθε Κυριακή ένα παιδί συνδέει την εκκλησία με φωνές, απειλές, τιμωρίες και θυμωμένα πρόσωπα, τι θα θυμάται όταν μεγαλώσει;
Τον Χριστό ή τον καβγά που έγινε πριν φύγουν από το σπίτι;
Και ύστερα, όταν γίνει δεκαοκτώ χρονών και δεν θέλει να ξαναπατήσει στην εκκλησία, θα απορούμε.
«Μα εμείς το μεγαλώσαμε χριστιανικά!»
Ναι, αλλά μήπως του μάθαμε περισσότερο την υποχρέωση παρά την αγάπη;
Ο Άγιος Πορφύριος έδινε μεγάλη σημασία στην αγάπη, στην προσευχή και στο παράδειγμα των γονιών. Δεν θεωρούσε πως τα παιδιά πλησιάζουν τον Θεό με συνεχείς παρατηρήσεις και πίεση. Τόνιζε πως η πνευματική ζωή των γονιών επηρεάζει βαθιά την ψυχή τους.
Και ο Άγιος Παΐσιος συμβούλευε τους γονείς να έχουν διάκριση, υπομονή και προσευχή. Να μην προσπαθούν να διορθώνουν τα πάντα με αυστηρότητα, ξεχνώντας πως κάθε παιδί έχει τον δικό του χαρακτήρα.
Αλλά εμείς πολλές φορές βιαζόμαστε.
Θέλουμε το παιδί να μάθει να προσεύχεται πριν μάθει να μας εμπιστεύεται. Θέλουμε να αγαπά τη Θεία Λειτουργία, ενώ εμείς οι ίδιοι δεν έχουμε βρει τον τρόπο να του εξηγήσουμε τι συμβαίνει εκεί.
Θέλουμε να στέκεται ακίνητο επί μία ώρα, όταν δυσκολεύεται να μείνει ακίνητο δέκα λεπτά στο σπίτι.
Και το χειρότερο; Μερικές φορές μας ενδιαφέρει περισσότερο τι θα πει ο κόσμος παρά τι αισθάνεται το παιδί.
«Μην τρέχεις, μας κοιτάζει ο παπάς».
«Μη μιλάς, θα μας σχολιάσουν».
«Κάτσε καλά, τι θα πει ο κόσμος;»
Τελικά, το παιδί πηγαίνει στην εκκλησία για να συναντήσει τον Χριστό ή για να μη σχολιάσουν οι υπόλοιποι τους γονείς του;
Ας μην τα ρίχνουμε όμως όλα στη μητέρα και στον πατέρα.
Έχει και η ενορία τη δική της ευθύνη.
Όταν ένα μικρό παιδί κάνει θόρυβο και όλοι γυρίζουν να κοιτάξουν τη μητέρα του με αυστηρό ύφος, πόσο ευπρόσδεκτη αισθάνεται αυτή η οικογένεια;
Όταν ένας έφηβος έρθει στην εκκλησία με τα ρούχα που συνηθίζει να φορά και το πρώτο που ακούσει είναι μια παρατήρηση για την εμφάνισή του, θα θελήσει να ξανάρθει;
Δεν σημαίνει πως μέσα στον ναό δεν χρειάζεται σεβασμός. Χρειάζεται. Αλλά ο σεβασμός μαθαίνεται και με το καλό παράδειγμα, όχι μόνο με παρατηρήσεις.
Ένα παιδί μπορεί να αγαπήσει την εκκλησία επειδή κάποιος του χαμογέλασε, επειδή ο ιερέας θυμήθηκε το όνομά του, επειδή του εξήγησαν κάτι που δεν καταλάβαινε.
Μπορεί να θυμάται για χρόνια μια καλή κουβέντα που άκουσε από έναν παπά.
Όπως μπορεί να θυμάται και μια άδικη επίπληξη.
Αγαπητοί γονείς, δεν είναι αποτυχία αν το παιδί σας μια Κυριακή δεν θέλει να έρθει στην εκκλησία. Είναι μια ευκαιρία να το ακούσετε. Να μάθετε τι το δυσκολεύει. Μπορεί να βαριέται, μπορεί να μην καταλαβαίνει, μπορεί να έχει κουραστεί ή να έχει ζήσει κάτι δυσάρεστο.
Δεν χρειάζεται να συμφωνήσετε με κάθε του επιθυμία. Χρειάζεται όμως να μη μετατρέψετε την πίστη σε καθημερινή μάχη.
Πηγαίνετε μαζί του στην εκκλησία. Μιλήστε του για όσα ακούει. Δείξτε του με τη ζωή σας τι σημαίνει συγχώρεση, καλοσύνη και προσευχή.
Και κυρίως, όταν επιστρέφετε από τη Θεία Λειτουργία, μην ξεχνάτε όσα ακούσατε εκεί.
Γιατί δεν έχει και πολύ νόημα να ζητάμε από το παιδί να σέβεται τον Θεό και μετά να μας βλέπει να προσβάλλουμε τον γείτονα, να κατηγορούμε τον συγγενή και να φωνάζουμε μέσα στο σπίτι.
Το παιδί μπορεί να μην καταλαβαίνει όλα τα λόγια του Ευαγγελίου. Καταλαβαίνει όμως πολύ καλά τη συμπεριφορά μας.
Και μια τελευταία σκέψη.
Αν το παιδί σας μεγαλώσει και κάποια στιγμή απομακρυνθεί από την Εκκλησία, μην το αντιμετωπίσετε σαν εχθρό της πίστης. Μην του κλείσετε την πόρτα της καρδιάς σας επειδή εκείνο δεν θέλει να περάσει την πόρτα του ναού.
Αγαπήστε το, μιλήστε του, προσευχηθείτε γι' αυτό και αφήστε του χώρο να αναζητήσει τον δρόμο του.
Γιατί το ζητούμενο δεν είναι να καταφέρουμε να βάλουμε το παιδί στην εκκλησία με το ζόρι. Είναι να μη γίνει η δική μας συμπεριφορά ο λόγος που μια μέρα θα θελήσει να φύγει από αυτήν.
Η ΕΟΔ, σε προηγούμενο άρθρο, αναφέρθηκε στους Ιερείς και στην χρήση των Social media
