Ιωάννης Καποδίστριας ο Πάνυ

Ιωάννης Καποδίστριας ο Πάνυ - Φωτογραφία: Romfea.gr

«Εἰ ὁ Θεὸς μεθ' ἡμῶν, οὐδεὶς καθ' ἡμῶν»

Ο Ιωάννης Καποδίστριας (1776–1831) αποτελεί μία από τις πλέον επιβλητικές και φωτεινές μορφές της νεότερης Ελλάδας.

Πρώτος Κυβερνήτης του ανεξάρτητου ελληνικού κράτους, κορυφαίος διπλωμάτης ευρωπαϊκής εμβέλειας και άνθρωπος με ασκητική λιτότητα και βαθιά πίστη στον Θεό, άφησε πίσω του μια παρακαταθήκη ηθικής, ανιδιοτέλειας και εθνικής προσφοράς που παραμένει ζωντανή έως σήμερα.

Η σύγχρονη κινηματογραφική βιογραφία του, η οποία ακόμη προβάλλεται στους ελληνικούς κινηματογράφους, δίνει μια νέα αφορμή για συζητήσεις: άλλοι τον θεωρούν αυστηρό ηγέτη, άλλοι παρεξηγημένο μεταρρυθμιστή.

Η ιστορία όμως, όταν κοιτάξει κανείς τα τεκμήρια με καθαρό βλέμμα, αναδεικνύει έναν άνθρωπο που έβαλε το προσωπικό του συμφέρον στο μηδέν και την Ελλάδα στο απόλυτο.

Από την Κέρκυρα στην Ευρώπη

Γεννημένος σε μια λόγια οικογένεια της Κερκύρας, ο Καποδίστριας σπούδασε ιατρική και διακρίθηκε από νωρίς για τη μόρφωση, τη σεμνότητα και το ήθος του.

Στην πορεία του στη ρωσική διπλωματία έφτασε να γίνει ένας από τους σημαντικότερους υπουργούς Εξωτερικών της Ευρώπης, με καθοριστικό ρόλο στη διαμόρφωση της μεταναπολεόντειας Ευρώπης.

Η διεθνής του φήμη ήταν τέτοια, που ξένοι ηγεμόνες τον αποκαλούσαν «ο πιο τίμιος άνθρωπος της Ευρώπης».

Η άφιξη στην Ελλάδα: ο Κυβερνήτης που έβαλε τα θεμέλια

Όταν ανέλαβε Κυβερνήτης το 1828, η χώρα ήταν κατεστραμμένη, χωρίς θεσμούς, χωρίς οικονομία, χωρίς στρατό και με φλόγες εμφυλίων ακόμη καπνισμένες.

Ο Καποδίστριας:

οργάνωσε διοίκηση από το μηδέν

ίδρυσε σχολεία και ορφανοτροφεία

προώθησε την αγροτική και νομισματική μεταρρύθμιση (Φοίνικας)

δημιούργησε στρατό και στόλο

επέκτεινε τα σύνορα της Ελλάδας με διπλωματικό τρόπο

πολέμησε την τοπική διαφθορά και τα προνόμια των κοτζαμπάσηδων

Με απίστευτη αυταπάρνηση ζούσε ασκητικά, συχνά χωρίς μισθό, ξοδεύοντας δικά του χρήματα για έργα κοινής ωφελείας.

Ήταν ένας άνθρωπος που έβλεπε την πολιτική όχι ως εξουσία, αλλά ως διακονία.

Η βαθιά πίστη του: από την πολιτική στη σχεδόν ασκητική ζωή

Ο Καποδίστριας ήταν άνθρωπος έντονης ορθόδοξης πίστης.

Οι σύγχρονοί του μαρτυρούν:

ότι νήστευε συστηματικά

ότι εκκλησιαζόταν καθημερινά

ότι ζούσε με λιτότητα μοναχού

ότι η πνευματική του ζωή καθοδηγούσε όλες τις πράξεις του

Η ηθική του στάση, η ανεξαρτησία του από συμφέροντα και η αυταπάρνησή του έκαναν πολλούς να μιλούν για «αγιότητα βίου».

Δεν είναι τυχαίο ότι μέχρι σήμερα πλήθος πιστών, κληρικών, θεολόγων και ιστορικών αναφέρονται στη μορφή του με σεβασμό σχεδόν εκκλησιαστικό.

Παρεξηγήσεις, αντιπαραθέσεις και η ιστορία που αποκαθιστά

Η αντίδραση ορισμένων τοπικών παραγόντων και προκρίτων απέναντι στην αυστηρή πολιτική του οδήγησε στη θλιβερή δολοφονία του στο Ναύπλιο το 1831.

Ένα γεγονός που άφησε τη χώρα ακέφαλη και τραυμάτισε βαθιά την πορεία της.

Σήμερα, οι απόψεις συχνά διίστανται, αλλά η ιστορική επιστήμη ολοένα και περισσότερο αναγνωρίζει:

τη διορατικότητά του

τη θυσιαστική δράση του

την ανιδιοτέλειά του

τον κολοσσιαίο ρόλο του στη θεμελίωση του ελληνικού κράτους

Ο ίδιος δεν απέκτησε ποτέ πλούτο ή περιουσία. Αντιθέτως, πέθανε φτωχός, αφήνοντας ως κληρονομιά μόνο το έργο του.

Αρκετοί κληρικοί και θεολόγοι έχουν κατά καιρούς εκφράσει την άποψη ότι η Εκκλησία θα μπορούσε κάποτε να εξετάσει το ενδεχόμενο αγιοκατάταξης του Ιωάννη Καποδίστρια, λόγω του προσωπικού του βίου, της θυσιαστικής προσφοράς του και της πνευματικής του στάσης.

Η Εκκλησία πάντοτε εξετάζει με προσοχή τέτοιες περιπτώσεις, στηριζόμενη στην παράδοση, στις μαρτυρίες και στην ομοφωνία του πληρώματος.

Δεν μπορούμε φυσικά να προκαταλάβουμε τέτοιες αποφάσεις, αλλά είναι γεγονός ότι ο σεβασμός προς το πρόσωπό του εντός του εκκλησιαστικού χώρου έχει αυξηθεί σημαντικά και ότι πολλοί πιστοί τον τιμούν ως πρότυπο χριστιανού πολιτικού.

Ο Καποδίστριας δεν υπήρξε μόνο πολιτικός· υπήρξε ένα ηθικό μέτρο.

Το έργο και η μορφή του συνεχίζουν να εμπνέουν, ιδίως σε μια εποχή όπου το ήθος και η ανιδιοτέλεια μοιάζουν σπάνια.

Η νέα κινηματογραφική βιογραφία φωτίζει ξανά τη ζωή του και προσφέρει μια ευκαιρία να γνωρίσουν οι νεότερες γενιές έναν άνθρωπο που έζησε για την Ελλάδα και όχι από την Ελλάδα.

Η ιστορία, τελικά, μιλά καθαρά:

Ο Ιωάννης Καποδίστριας υπήρξε μία από τις ιερότερες, ευγενέστερες και αγνότερες μορφές του ελληνικού έθνους.

Προηγουμένως η ΕΟΔ έγραψε ότι η αρχαιότερη τοιχογραφία του Χριστού στη Μικρά Ασία ανατρέπει τα δεδομένα.

Читайте также