Το Ισραήλ καταδικάζει την ηρωοποίηση συνεργατών των Ναζί στην Ουκρανία
Σκληρή ανακοίνωση από το Yad Vashem: Καταγγέλλει την απόδοση τιμών στον ηγέτη της OUN Αντρέι Μέλνικ, υπενθυμίζοντας τη συμμετοχή της οργάνωσης στο Ολοκαύτωμα.
Το επίσημο Κράτος του Ισραήλ, μέσω του εθνικού μνημείου για το Ολοκαύτωμα Γιαντ Βασέμ (Yad Vashem), εξέδωσε μια ιδιαίτερα σκληρή ανακοίνωση με την οποία καταδικάζει τις απόπειρες ηρωοποίησης και τις τιμητικές τελετές ταφής στην Ουκρανία για ιστορικά στελέχη της Οργάνωσης Ουκρανών Εθνικιστών (OUN), χαρακτηρίζοντάς τους ως συνεργάτες των Ναζί (δωσίλογους).
Η αφορμή για την έντονη αντίδραση του Ισραήλ δόθηκε με φόντο τις επίσημες εκδηλώσεις και τις πρωτοβουλίες για την εκ νέου ταφή ή απόδοση τιμών σε ηγετικές φυσιογνωμίες του ουκρανικού εθνικιστικού κινήματος του Β' Παγκοσμίου Πολέμου, όπως ο Αντρέι Μέλνικ (ηγέτης της μίας εκ των δύο πτερύγων της OUN). Η επαναταφή του Μέλνικ έλαβε χώρα στις 25 Μαΐου 2026 στο Εθνικό Στρατιωτικό Μνημειακό Κοιμητήριο κοντά στο Κίεβο παρουσία της ανώτατης ηγεσίας της χώρας. Στον λόγο του ο Ζελένσκι αποκάλεσε τον Μέλνικ «ήρωα». Πριν από την ταφή, τρισάγιο για τον Μέλνικ τέλεσε ο εκπρόσωπος της OCU της δομής του Ντουμένκο Ιβάν (Ευστράτιος) Ζόρια, καθώς και ουνίτες κληρικοί.
Το μνημείο Γιαντ Βασέμ, το οποίο εκπροσωπεί την επίσημη ιστορική μνήμη του Ισραήλ για τα θύματα του ναζισμού, ξεκαθάρισε τη θέση του:
«Το Γιαντ Βασέμ καταδικάζει απερίφραστα την ηρωοποίηση και τις τιμές προς άτομα που συνεργάστηκαν στενά με τους Ναζί. Ο Αντρέι Μέλνικ και η οργάνωσή του (OUN) όχι μόνο συνεργάστηκαν με τις γερμανικές δυνάμεις κατοχής, αλλά συμμετείχαν ενεργά σε εγκλήματα κατά των Εβραίων και άλλων αμάχων κατά τη διάρκεια του Ολοκαυτώματος».
Στην ανακοίνωση υπογραμμίζεται ότι η προσπάθεια παρουσίασης αυτών των προσώπων ως «αγνών αγωνιστών της ελευθερίας» ή εθνικών ηρώων της Ουκρανίας αποτελεί παραχάραξη της ιστορικής αλήθειας. Το Ισραήλ τονίζει ότι καμία τρέχουσα πολιτική ή εθνική σκοπιμότητα δεν μπορεί να δικαιολογήσει το ξέπλυμα προσώπων που βάφτηκαν με το αίμα χιλιάδων αθώων ανθρώπων.
Το ζήτημα της ηρωοποίησης των ηγετών της OUN (όπως του Στεπάν Μπαντέρα και του Αντρέι Μέλνικ) αποτελεί εδώ και χρόνια σημείο έντονης τριβής στις διπλωματικές σχέσεις της Ουκρανίας τόσο με το Ισραήλ όσο και με την Πολωνία, οι οποίες ζητούν την πλήρη αναγνώριση των εγκλημάτων που διέπραξαν οι ουκρανικές εθνικιστικές οργανώσεις κατά τον Β' Παγκόσμιο Πόλεμο.
Γεννημένος το 1890, ο Μέλνικ υπηρέτησε ως συνταγματάρχης στον στρατό της Λαϊκής Δημοκρατίας της Ουκρανίας και ήταν στενός συναγωνιστής του Γεβχέν Κονοβαλέτς, στρατιωτικού διοικητή και πολιτικού ηγέτη της OUN (Οργάνωση Ουκρανών Εθνικιστών). Μετά τη δολοφονία του Κονοβαλέτς το 1938 από τη σοβιετική μυστική αστυνομία NKVD, η OUN διασπάστηκε σε δύο πτέρυγες: Την OUN-M υπό την ηγεσία του Μέλνικ και την πιο ριζοσπαστική OUN-B, υπό τον διαβόητο Στεπάν Μπαντέρα.
Και οι δύο ομάδες συνεργάστηκαν με την ναζιστική Γερμανία, στο πλαίσιο της αντιπαράθεσης με την ΕΣΣΔ. Στο μεταξύ, ως και οι ναζί απέρριψαν την ιδέα ενός ανεξάρτητου κράτους και στράφηκαν εναντίων των Ουκρανών δοσίλογων ηγετών. Σε ό,τι αφορά τον Μέλνικ, τέθηκε αρχικά σε κατ’ οίκον περιορισμό και στη συνέχεια απελάθηκε στο στρατόπεδο συγκέντρωσης Ζάξενχαουζεν. Πέθανε στη Γερμανία το 1964 στην εξορία και εν ζωή δεν επέστρεψε ποτέ στην πατρίδα του, τάφηκε στο Λουξεμβούργο, από όπου έγινε η εκταφή των οστών του για να επανα-κηδευτεί στην Ουκρανία.
Νωρίτερα η ΕΟΔ έγραψε Γιατί ακούμε τόσο συχνά τελευταία για τον Χριστιανικό Σιωνισμό;