Βρήκαν ελληνικό ελεγείο 19 στίχων σε αρχαίο τάφο στην Αίγυπτο
Πυραμοειδής τάφος 1.700 ετών στην Αίγυπτο έφερε στο φως ελληνικό ελεγείο 19 στίχων, φαραωνικές παραστάσεις και νόμισμα του Κωνσταντίνου.
Μια ιδιαίτερα σημαντική αρχαιολογική ανακάλυψη στην Όαση Ντάχλα της Δυτικής Ερήμου της Αιγύπτου φέρνει ξανά στο προσκήνιο την έντονη παρουσία της ελληνικής γλώσσας και παιδείας στην περιοχή κατά τους ρωμαϊκούς χρόνους.
Αιγυπτιακή αρχαιολογική αποστολή του Ανώτατου Συμβουλίου Αρχαιοτήτων εντόπισε στο Μπιρ αλ-Σαγκάλα έναν πυραμοειδή τάφο από ωμόπλινθους, ο οποίος χρονολογείται στη ρωμαϊκή περίοδο και είχε χρησιμοποιηθεί για την ταφή ενός άνδρα και της συζύγου του.
Το εύρημα που προκάλεσε ιδιαίτερο ενδιαφέρον είναι μια λίθινη ταφική στήλη στον νότιο τοίχο της κατασκευής. Πάνω της διατηρείται ελεγείο 19 στίχων στα αρχαία ελληνικά, γραμμένο με κόκκινο μελάνι. Το ποίημα είναι αφιερωμένο σε άνδρα που αναφέρεται ως «Pisechtes» –το όνομα αποδίδεται με διαφορετικές μεταγραφές– και, σύμφωνα με τις πρώτες μελέτες, ενδέχεται να είχε διατελέσει δικαστής. Η επιγραφή τοποθετείται στα τέλη του 3ου ή στις αρχές του 4ου αιώνα μ.Χ.
Εξίσου εντυπωσιακή είναι η αρχιτεκτονική και η διακόσμηση του τάφου. Η είσοδος είναι κατασκευασμένη από ψαμμίτη και φέρει ιερογλυφικά, ταφικές επικλήσεις και παραστάσεις της αιγυπτιακής παράδοσης. Ξεχωρίζει μία σκηνή από την έβδομη ώρα του Amduat, του αρχαίου αιγυπτιακού κειμένου που περιγράφει το νυχτερινό ταξίδι του θεού Ήλιου στον Κάτω Κόσμο. Πρόκειται, σύμφωνα με τις αιγυπτιακές αρχές, για παράσταση που καταγράφεται για πρώτη φορά στη συγκεκριμένη νεκρόπολη.
Στο εσωτερικό αποκαλύφθηκαν επίσης δύο ταφικοί θάλαμοι, τράπεζα προσφορών και λεκάνη καθαρμού από ψαμμίτη, κεραμικά αγγεία, καθώς και χάλκινο νόμισμα με τη μορφή Μέγα Κωνσταντίνου. Οι αρχαιολόγοι εξετάζουν το ενδεχόμενο ο τάφος να επαναχρησιμοποιήθηκε σε μεταγενέστερη περίοδο, γεγονός που σημαίνει ότι το νόμισμα δεν αρκεί από μόνο του για την ακριβή χρονολόγηση της αρχικής ταφής.
Η αξία της ανακάλυψης βρίσκεται κυρίως στη συνύπαρξη διαφορετικών παραδόσεων μέσα σε ένα μνημείο, αιγυπτιακή αντίληψη για τη μεταθανάτια ζωή, ελληνική γλώσσα και ποίηση και στοιχεία της ρωμαϊκής εποχής.
Το Μπιρ αλ-Σαγκάλα αποτελούσε νεκρόπολη της Μόθιδος, σημαντικού κέντρου της Όασης Ντάχλα κατά τους πτολεμαϊκούς και ρωμαϊκούς χρόνους. Οι ανασκαφές στην περιοχή πραγματοποιούνται από το 2002 και έχουν αποκαλύψει και στο παρελθόν μνημεία όπου αιγυπτιακά στοιχεία συναντούν ελληνικές και ρωμαϊκές επιρροές.
Το ελληνικό ελεγείο, ωστόσο, προσθέτει ένα ιδιαίτερα ανθρώπινο στοιχείο στην ανακάλυψη: πριν από περίπου 1.700 χρόνια, στην καρδιά της αιγυπτιακής ερήμου, μια οικογένεια επέλεξε την ελληνική γλώσσα για να διατηρήσει τη μνήμη ενός νεκρού της.
