Ιταλία και Χιλή ζητούν διεθνές μορατόριουμ για την παρένθετη μητρότητα στον ΟΗΕ
Η κοινή διακήρυξη παρουσιάστηκε στο πλαίσιο της 62ης συνόδου του Συμβουλίου Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων του ΟΗΕ στη Γενεύη, με τη συνδιοργάνωση του Βατικανού και του Καμερούν.
Μια ομάδα κρατών εξέδωσε πολιτική διακήρυξη που ζητά διεθνές μορατόριουμ στην παρένθετη μητρότητα, στο πλαίσιο ευρύτερων προσπαθειών για την κατάργηση της πρακτικής σύμφωνα με το διεθνές δίκαιο ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Σύμφωνα με την ADF International, το έγγραφο παρουσιάστηκε σε εκδήλωση υψηλού επιπέδου στο περιθώριο της 62ης συνόδου του Συμβουλίου Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων του ΟΗΕ, που συνδιοργάνωσαν οι κυβερνήσεις Ιταλίας, Χιλής, Καμερούν και η Αγία Έδρα, υπό τη διευθυνσή της ADF International.
Η διακήρυξη, με επικεφαλής τις κυβερνήσεις Ιταλίας και Χιλής, καθορίζει κοινή δέσμευση για την επίτευξη της παγκόσμιας κατάργησης της παρένθετης μητρότητας, προωθώντας ένα διεθνές μορατόριουμ ως βήμα προς ένα διεθνώς δεσμευτικό νομικό μέσο. Στο πλαίσιο αυτό, το μορατόριουμ νοείται ως προσωρινή αναστολή των ρυθμίσεων παρένθετης μητρότητας εν αναμονή περαιτέρω νομικής, ηθικής και ανθρωπίνων δικαιωμάτων αξιολόγησης.
Η διακήρυξη υπογραμμίζει τις σοβαρές παραβιάσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων που ενέχει η παρένθετη μητρότητα, επισημαίνοντας ιδίως την εμπορευματοποίηση της ανθρώπινης ζωής και των αναπαραγωγικών ικανοτήτων των γυναικών, καθώς και τη βλάβη στα δικαιώματα των παιδιών που προκαλείται από τον εσκεμμένο χωρισμό τους από τις γυναίκες που τα κυοφόρησαν. Το κείμενο προειδοποιεί ότι οι γυναίκες σε ρυθμίσεις παρένθετης μητρότητας αντιμετωπίζουν ιατρικούς κινδύνους, εξαναγκασμό και εκμετάλλευση, ενώ εγείρει ανησυχίες για ψυχολογικές και ταυτοτικές επιπτώσεις στα παιδιά, καθώς και κινδύνους εγκατάλειψης και εμπορίας ανθρώπων.
«Η παρένθετη μητρότητα δεν είναι πλέον ζήτημα εγχώριας νομοθεσίας ή ατομικών επιλογών», δήλωσε η Ιταλίδα Υπουργός για την Οικογένεια Eugenia Roccella, επισημαίνοντας ότι «έχει καταστεί παγκόσμιο φαινόμενο, που διαμορφώνεται ολοένα και περισσότερο από διεθνείς αγορές, διασυνοριακές ρυθμίσεις και βαθιές ανισότητες μεταξύ κοινωνιών». Την υποστήριξή της στη διακήρυξη εξέφρασε και η Ειδική Εισηγήτρια του ΟΗΕ για τη βία κατά γυναικών και κοριτσιών Reem Alsalem, τονίζοντας ότι τα υπογράφοντα κράτη αναγνωρίζουν ότι η παρένθετη μητρότητα εγείρει ανησυχίες που ξεπερνούν τις εμπορικές ρυθμίσεις και ότι «αυτή η διακήρυξη δείχνει ότι η πολιτική δράση είναι εφικτή».
Υπενθυμίζεται ότι η Ιταλία έγινε το 2024 η πρώτη χώρα που απαγόρευσε την παρένθετη μητρότητα τόσο εντός όσο και εκτός των συνόρων της, ενώ τον Σεπτέμβριο του 2025 η Σλοβακία υιοθέτησε συνταγματική τροποποίηση που απαγορεύει την πρακτική. Η διακήρυξη αποτελεί το πιο πρόσφατο ορόσημο στο αναπτυσσόμενο διεθνές κίνημα για την κατάργηση της παρένθετης μητρότητας, επαναβεβαιώνοντας τις συστάσεις ορόσημης έκθεσης του ΟΗΕ που παρουσιάστηκε τον Οκτώβριο του 2025.
Νωρίτερα, η ΕΟΔ είχε αναφερθεί στην χαρακτηρισμό της παρένθετης μητρότητας ως νέας μορφής αποικιοκρατίας από το Βατικανό, θέση που αντηχεί και στη νέα διακήρυξη της Γενεύης.
